اثرات ‌گذار جمعیتی بر مخارج دولت و توزیع درآمد در ایران: کاربرد همجمعی آستانه‌ای

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده اقتصاد - مدیریت و علوم اجتماعی دانشگاه شیراز

2 کارشناس ارشد اقتصاد از دانشگاه شیراز

چکیده

در مقاله‌ی حاضر، تأثیرگذار جمعیت بر مخارج دولت و توزیع درآمد در اقتصاد ایران با استفاده از تکنیک همجمعی آستانه‌ای و الگوی اصلاح خطا در سال‌های 1348 تا 1390 مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که برای متغیر گذار جمعیتی، سال 1365 سال شکست می‌باشد و کل دوره به دو رژیم 1348 تا 1365 و 1366 تا 1390 قابل تقسیم است. یافته‌ی مهم مقاله‌ی حاضر این است که هرچند بین گذار جمعیت و مخارج دولت و توزیع درآمد، همجمعی آستانه‌ای و بنابراین رابطه‌ی تعادلی درازمدت وجود دارد، اما گذار جمعیتی نتوانسته است تأثیر آماری معناداری بر متغیرهای مخارج دولت و توزیع درآمد در کوتاه‌مدت در هر دو رژیم داشته باشد. همچنین نتایج حاصل از الگوی اصلاح خطا نشان می‌دهد تعدیل تعادل کوتاه‌مدت به سمت درازمدت در رژیم دوم سریع‌تر از رژیم اول است.
طبقه‌بندی JEL:  D33 ,H50 ,J13 ,J11

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effects of Demographic Transition on Government Expenditure and Income Distribution in Iran: An Application of Threshold Cointegration

نویسندگان [English]

  • ali hossein samadi 1
  • Leila Shah Ali 2
1 Associate Prof. of Economics, Shiraz University, Shiraz, Iran
2 Master of Economics, Shiraz University, Shiraz, Iran
چکیده [English]

In this paper, we study the effects of demographic transition on government expenditure and Income distribution for Iran’s economy during 1969-2011 using threshold cointegration technique. The results, shows that the year 1986 is the break date of demographic transition. Therefore the whole period is divided into two regimes, 1969-1986 and 1987-2011. The main results of this paper is that, there is a threshold cointegration between demographic transition, government expenditure and income distribution. So, there is long-term equilibrium relationship between them. But, there isn’t any short-term relationship between them. Also, the results of the estimation of error correction model show that adjustment of short-term equilibrium to long-term equilibrium is faster in the second regime rather than the first one.
JELClassification: J11, J13, H50, D33

کلیدواژه‌ها [English]

  • Demographic Transition
  • Government Expenditure
  • income distribution
  • Threshold Cointegraion
  • Iran
ابونوری، اسمعیل و خوشکار، آرش (1386). "اثر شاخص‌های اقتصاد کلان بر توزیع درآمد در ایران (مطالعه‌ی بین استانی)"، مجله‌ی تحقیقات اقتصادی، شماره‌ی 77، صص 95-65.

ابونوری، اسمعیل، مفتح، سمیه و پرهیزی گشتی، هادی (1389). "تجزیه وتحلیل اثر تورم بر توزیع درآمد در ایران (تحلیل مقایسه‌ای مناطق شهری و روستایی ایران"، فصلنامه‌ی علوم اقتصادی، شماره‌ی 13، صص 96-77.

احمدی، علی‌محمد و مهرگان، نادر (1384). "تأثیر سیاست‌های تعدیل اقتصادی بر توزیع درآمد در ایران"، مجله‌ی تحقیقات اقتصادی، شماره‌ی 70، صص 232-209.

استادزاد، علی‌حسین و بهپور، سجاد (1393). "رویکردی نوین در محاسبه‌ی سری زمانی سرمایه در ایران: روش الگوریتم بازگشتی با استفاده از الگوریتم ژنتیک (1338-1389)"، فصلنامه‌ی تحقیقات مدل‌سازی اقتصادی، شماره‌ی 18، صص 178-141.

پژویان، جمشید (1383). اقتصاد بخش عمومی (هزینه‌های دولت). چاپ سوم. تهران: نشر جنگل.

تابلی، حمید و کوچک‌زاده، اسما (1392). "بررسی عوامل مؤثر بر توزیع درآمد در کشورهای اسلامی منتخب عضو سازمان کنفرانس اسلامی"، فصلنامه‌ی مطالعات اقتصاد اسلامی، شماره‌ی 11، صص 106-91.

توکلی، اکبر و شجری، هوشنگ (1379). "تأثیر آزادسازی تجارت خارجی بر مخارج دولت و مصرف خانوارها در ایران (روش کنترل بهینه)"، مجله‌ی تحقیقات اقتصادی، شماره‌ی 57، صص 60-31.

جعفری صمیمی، احمد (1388). اقتصاد بخش عمومی (1). چاپ دهم، تهران: انتشارات سمت.

دهمرده، نظر، صفدری، مهدی و شهیکی تاش، مهیم (1389). "تأثیر شاخص‌های کلان بر توزیع درآمد در ایران (1353-1386)"، فصلنامه‌ی پژوهشنامه‌ی بازرگانی، شماره‌ی 54، صص 55-25.

رازینی، ابراهیم ‌علی، سوری، امیررضا و تشکینی، احمد (1390). "بیکاری و اندازه دولت : آیا رابطه‌ی قابل قبولی وجود دارد؟"،  مجله‌ی پژوهش‌های رشد و توسعه‌ی پایدار، شماره‌ی 2، صص 58-35.

سرایی، حسن (1391). جمعیت شناسی: مبانی و زمینه‌ها. چاپ دوم، تهران: انتشارات سمت.

سوری، علی و کیهانی‌حکمت، رضا (1382). "متغیرهای جمعیتی، اندازه دولت و رشد اقتصادی در ایران"، فصلنامه‌ی پژوهش‌های اقتصادی، شماره‌ی 9 و 10، صص 82-60.

سوری، علی و کیهانی‌حکمت، رضا (1383). "بررسی ساختار سنی جمعیت بر مخارج دولت ایران"، فصلنامه‌ی جمعیت، شماره‌ی 50 و 49، صص 96-73.

صادقی عمروآبادی، بهروز، گوگرد چیان، احمد و شهبازی، نجف علی (1391). "تحلیل تجربی آثار پول شویی بر رشد اقتصادی، مخارج دولت و نابرابری درآمدی در ایران"، مجله‌ی پژوهش‌های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی، شماره‌ی 1، صص 118-97.

صمدی، علی‌حسین و اوجی مهر، سکینه (1391). "بررسی عوامل مؤثر بر رفتار موافق ادواری سیاست مالی با تأکید بر تلاطم قیمت نفت: مطالعه‌ی موردی ایران (1353-1386)"، مجله‌ی جستارهای اقتصادی ایران، سال 9، شماره‌ی 18. صص 57-29.

صمدی، علی‌حسین، رنانی، محسن و دلالی اصفهانی، رحیم (1390). "تأثیر حفاظت از حقوق مالکیت بر رشد اقتصادی در ایران"، مجله‌ی سیاست‌گذاری اقتصادی، سال 3، شماره‌ی 6، صص 60-33.

ضیایی بیگدلی، محمد تقی و مقصودی، نصرالله (1384). "بررسی اثرات تورم بر کسری بودجه از لحاظ درآمد و مخارج دولت در اقتصاد ایران"، پژوهشنامه‌ی اقتصادی، شماره‌ی 18، صص 112-81.

محنت فر، یوسف (1383). "عوامل مؤثر بر هزینه‌های جاری دولت در ایران (1338 - 1380)"، پژوهش‌نامه‌ی علوم انسانی و اجتماعی، شماره‌ی 15، صص  108-79.

نوفرستی، محمد و محمدی، فردین (1388). "بررسی اثرات شوک‌های اقتصاد کلان بر توزیع درآمد در اقتصاد ایران"، فصلنامه‌ی پژوهش‌های اقتصادی ایران، سال 13، شماره‌ی 38، صص 52-31.

نیلی، مسعود و فرح‌بخش، علی (1377). "ارتباط رشد اقتصادی و توزیع درآمد"، فصلنامه‌ی برنامه‌ریزی و بودجه، شماره‌ی 10 و 11، صص 154-121.

نیلی، مسعود و نفیسی، شهاب (1384). "تخمین سرمایه‌ی انسانی بر مبنای متوسط سال‌های تحصیل نیروی کار برای ایران (1345-1379)"، فصلنامه‌ی پژوهش‌های اقتصادی ایران، سال 7، شماره‌ی 25، صص 22-1.

Achdut, L. (1996). “Income inequality, income composition and macroeconomic trends: Israel: 1979-93”.  Journal of Economica, 63(250), pp. 21-27.

Akitobay, B., Clements, B., Gupta, S. and Inchauste, G. (2006). “Public spending, voracity, and Wagner’s law in developing countries”. European Journal of Political Economy, 22(4), 908-924.

Barro, R. J. (2000). “Inequality and growth in a panel of countries”. Journal of Economic Growth, 5(1), 5-32.

Bucci, A., Florio, M. and Torre, D. A. (2012). “Government spending and growth in second-best economies”. Journal of Economic Modeling,  29(3), 624-663.

Bourgignon, F. and Morrison, C. (1990). “Income distribution, development and foreign trade: A cross sectional analysis”. Journal of European Economic Review, 34(6), 1113-11132.

Chen, H. J. (2005). “Educational systems, growth and income distribution: A quantitative study”. Journal of Development Economics,  76(2),  325-353.

Dahan, M. and Tsiddon, D. (1998). “Demographic transition, income distribution and economic growth”. Journal of Economic Growth, 3(1),  29-52.

Echevarria, C. A. (1995). “On age distribution of population, government expenditure and fiscal federalism”. Journal of Population Economics, 8(3),  301-313.

Enders, W., & Siklos, P. L. (2001). “Cointegration and threshold adjustment”. Journal of Business and Economic Statistics, Vol. 19, No. 2, pp. 166-176.

Folster, S., & Henrekson, M. (2001). “Growth effects of government expenditure and taxation in rich countries”. Journal of European Economic Review, 45(8), 1501-1520.

Gavindaraju, V. G. R. Ch., Rao, R., & Anwar, S. (2011). “Economic growth and government spending in Malaysia: A re-examination of Wagner and Keynesian views”. Journal of Economic Change Restrict, 44, (3), 203-219.

Gonzalez-Eraz, M., & Niepelt, D. (2012). “Ageing, government budgets, retirement, and growth”. Journal of European Economic Review, 56(1), 97-115.

Hoover, G. A., Giedeman, D. C. , & Dibooglu, S. (2009). “Income inequality and the business cycle: A threshold cointegration approach”. Journal of Economic Systems, 33(3), 278-292.

Johnson, D. S. , & Shipp, S. (1999). “Inequality and the business cycle: A consumption viewpoint”. Journal of Empirical Economics, 24(1), 173-180.

Kelly, A. C. (1976). “Demographic change and the size of the government sector”. Southern Economic Journal, 43(2),  1056-1066.

Lee, B.S. and Lin, Sh. (1994). “Government size, demographic changes, and economic growth”. International Economic Journal, 8(1), 91-108.

Luski, I., & Weinblatt, J. (1998). “A dynamic analysis of fiscal pressure and demographic transition”. Journal of Applied Economics, 30(11), 1431-1442.

McNicoll, G. (2003). “Population and development: An introductory view”. Population council, Working paper, No. 174,  1-25.

Milanovic, B. (1994). “Cash social transfers, direct taxes and income distribution in late socialism”. Journal of Comparative Economics, 18(2), 175-197.

Miyazawa, K. (2006). “Growth and inequality: a demographic explanation”. Journal of Population Economics, 19(3), 559-578.

Muller, A. (2002). “Education, income inequality and mortality: A multiple regression analysis”. British medical Journal, 324(7328), 23-25.

Pestieau, P. (1989). “The demographics of inequality”. Journal of Population Economics,  2(1), 3-24.

Radgers, G. B. (1978). “Demographic determinants of the distribution of income”. Journal of World Development,  6(3), 305-318.

Risso, W. A., Punzo, L. F., & Carrera, E. J. S. (2013). “Economic growth and income distribution in Mexico: A cointegration exercise”. Journal of Economic Modeling, 35(1), 708-714.

Schultz, T. P. (1969). “Secular trends and cyclical behavior of income distribution in United States: 1944-1965”. Journal of National Bureau of Economic Research, 33(1), 75-106.

Schultz, T. P. (2005). “Fertility and income”. Economic growth center, Discussion paper, Yale university, No. 925, 1-30.

Silber, J., & Zilderfarb, B. Z. (1994). “The effect of anticipated and unanticipated inflation on income distribution: The Israeli case”. Journal of Income Distribution, 4(1), 41-49.

Verbon, H. A. A. (1990). “Transfers to the old, government debt and demographic change”. Journal of Population Economics, 3(2), 89-104.

Weizsacker, R.K. (1988). “Age structure and income distribution policy”. Journal of Population Economics, 1(1), 35-55.

Weizsacker, R.K. (1989). “Demographic change and income distribution”. Journal of European Economic Review, 33(2-3), 377-388.

Zhong, H. (2011). “The impact of population on income inequality in developing countries: Evidence from rural China”. Journal of China Economic Review, 22(1), 98-107.

  1. http://data.worldbank.org/indicator/SP.DYN.TFRT.IN